<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?> <?xml-stylesheet type="text/xsl" href="/static/taisho.xsl"?> <TEI xmlns:cb="http://www.cbeta.org/ns/1.0" xml:lang="lzh-Hans-HK" xml:id="X63n1220"> <teiHeader> <fileDesc> <titleStmt> <title>Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō, Electronic version, No. 1220 达摩大师破相论</title> <title xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经数位版, No. 1220 达摩大师破相论</title> <author>梁 菩提达摩述</author> <respStmt> <resp>Electronic Version by</resp> <name>CBETA</name> </respStmt> </titleStmt> <editionStmt> <edition>XML TEI P5</edition> <respStmt xml:id="resp1"><resp>corrections</resp><name>orig</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp2"><resp>corrections</resp><name>CBETA</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp3"><resp>corrections</resp><name>CBETA.maha</name></respStmt> <respStmt xml:id="resp4"><resp>corrections</resp><name>Xuzangjing</name></respStmt> </editionStmt> <extent>1卷</extent> <publicationStmt> <idno type="CBETA"> <idno type="canon">X</idno>.<idno type="vol">63</idno>.<idno type="no">1220</idno> </idno> <distributor> <name>中华电子<persName>佛</persName>典协会 (CBETA)</name> <address> <addrLine><email>service@cbeta.org</email></addrLine> </address> </distributor> <availability> <p>Available for non-commercial use when distributed with this header intact.</p> </availability> <date>2022-10-15 17:14:39 +0800</date> </publicationStmt> <sourceDesc> <bibl> <title level="s">Manji Shinsan Dainihon Zokuzōkyō</title> <title level="s" xml:lang="zh-Hans">卍新纂大日本续藏经</title> <title level="m" xml:lang="zh-Hans">达摩大师破相论</title> </bibl> </sourceDesc> </fileDesc> <encodingDesc> <projectDesc> <p xml:lang="en" cb:type="ly">Input by CBETA, ZENCD as provided by Mr. Christian Wittern</p> <p xml:lang="zh-Hans" cb:type="ly">CBETA 人工输入，维习安大德提供之 ZENCD 经文</p> </projectDesc> <editorialDecl> <punctuation resp="#resp1"><p>原书标点</p></punctuation> </editorialDecl> <tagsDecl> <namespace name="http://www.tei-c.org/ns/1.0"> <tagUsage gi="rdg"> <listWit> <witness xml:id="wit.cbeta">【CB】</witness> <witness xml:id="wit.orig">【卍续】</witness> </listWit> </tagUsage> </namespace> </tagsDecl> <charDecl> <char xml:id="CB01132"> <charName>CBETA CHARACTER CB01132</charName> <mapping cb:dec="984172" type="PUA">U+F046C</mapping> <mapping type="unicode">U+3E40</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>牸</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[牛*孛]</value></charProp></char> <char xml:id="CB01926"> <charName>CBETA CHARACTER CB01926</charName> <mapping cb:dec="984966" type="PUA">U+F0786</mapping> <mapping type="normal_unicode">U+7070</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>灰</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[厂@火]</value></charProp></char> <char xml:id="CB05368"> <charName>CBETA CHARACTER CB05368</charName> <mapping cb:dec="988408" type="PUA">U+F14F8</mapping> <mapping type="unicode">U+4427</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[月*高]</value></charProp></char> <char xml:id="CB15148"> <charName>CBETA CHARACTER CB15148</charName> <mapping cb:dec="998188" type="PUA">U+F3B2C</mapping> <mapping type="unicode">U+26615</mapping><charProp><localName>normalized form</localName><value>画</value></charProp><charProp><localName>composition</localName><value>[书-曰+(且-二+人)]</value></charProp></char> <char xml:id="CB16205"> <charName>CBETA CHARACTER CB16205</charName> <mapping cb:dec="999245" type="PUA">U+F3F4D</mapping> <mapping type="unicode">U+28CF2</mapping><charProp><localName>composition</localName><value>[门@卞]</value></charProp></char> </charDecl> </encodingDesc> <profileDesc> <langUsage> <language ident="en">English</language> <language ident="zh-Hans">Chinese (Traditional)</language> </langUsage> </profileDesc> <revisionDesc> <change when="2013-05-20"> <name>CW</name><name>Ray Chou 周邦信</name>P4 to P5 conversion by p4top5a.py, intended for publication </change> <change when="2004-08-05T10:36:28"> Zhou Bang-Xin (ed.) Created initial TEI XML version with BASICX.BAT </change> </revisionDesc> </teiHeader> <text><body> <milestone unit="juan" n="1"/> <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0008c" n="0008c"/> <lb ed="X" n="0008c01"/> <lb ed="X" n="0008c02"/> <lb ed="X" n="0008c03"/> <lb ed="X" n="0008c04"/> <lb ed="X" n="0008c05"/> <lb ed="X" n="0008c06"/><cb:docNumber>No. 1220</cb:docNumber> <lb ed="X" n="0008c07"/><lb ed="R110" n="0822a01"/><cb:juan fun="open" n="001"><cb:mulu type="卷" n="1"/><cb:jhead>达摩大师破相论</cb:jhead></cb:juan> <lb ed="X" n="0008c08"/><lb ed="R110" n="0822a02"/> <lb ed="X" n="0008c09"/><lb ed="R110" n="0822a03"/><cb:div><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0008c0901">论曰。若复有人。志求<persName>佛</persName>道者。当修何法。最为省要。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0008c0920" cb:place="inline">答 <lb ed="X" n="0008c10"/><lb ed="R110" n="0822a04"/>曰。唯观心一法。总摄诸法。最为省要。</p></sp></cb:dialog><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0008c1015" cb:place="inline">问曰。何一法能 <lb ed="X" n="0008c11"/><lb ed="R110" n="0822a05"/>摄诸法。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0008c1104" cb:place="inline">答曰。心者万法之根本。一切诸法唯心所生。 <lb ed="X" n="0008c12"/><lb ed="R110" n="0822a06"/>若能了心。则万法具备。犹如大树所有枝条及诸花 <lb ed="X" n="0008c13"/><lb ed="R110" n="0822a07"/>果。皆悉依根。栽树者存根而始生子。伐树者去根而 <lb ed="X" n="0008c14"/><lb ed="R110" n="0822a08"/>必死。若了心修道。则少力而易成。不了心而修。费功 <lb ed="X" n="0008c15"/><lb ed="R110" n="0822a09"/>而无益。故知一切善恶皆由自心。心外别求。终无是 <lb ed="X" n="0008c16"/><lb ed="R110" n="0822a10"/>处。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0008c17"/><lb ed="R110" n="0822a11"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0008c1701">问曰。云何观心称之为了。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0008c1711" cb:place="inline">答。菩萨摩诃萨。行深般若 <lb ed="X" n="0008c18"/><lb ed="R110" n="0822a12"/>波罗蜜多时。了四大五阴本空无我。了见自心起用。 <lb ed="X" n="0008c19"/><lb ed="R110" n="0822a13"/>有二种差别。云何为二。一者净心。二者染心。此二种 <lb ed="X" n="0008c20"/><lb ed="R110" n="0822a14"/>心法。亦自然本来俱有。虽假缘合。互相因待。净心恒 <lb ed="X" n="0008c21"/><lb ed="R110" n="0822a15"/>乐。善因染体。常思恶业。若不受所染。则称之为圣。遂 <lb ed="X" n="0008c22"/><lb ed="R110" n="0822a16"/>能远離诸苦。证涅槃乐。若堕染心造业。受其缠覆。则 <lb ed="X" n="0008c23"/><lb ed="R110" n="0822a17"/>名之为凡。沉沦三界。受种种苦。何以故。由彼染心。障 <lb ed="X" n="0008c24"/><lb ed="R110" n="0822a18"/>真如体。故十地经云。众生身中。有金刚<persName>佛</persName>性。犹如日 <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0009a" n="0009a"/> <lb ed="X" n="0009a01"/><lb ed="R110" n="0822b01"/>轮。体明圆满廣大无边。只为五阴重雲所覆。如甁内 <lb ed="X" n="0009a02"/><lb ed="R110" n="0822b02"/>灯光。不能显现。又涅槃经云。一切众生悉有<persName>佛</persName>性。无 <lb ed="X" n="0009a03"/><lb ed="R110" n="0822b03"/>明复故。不得解脱。<persName>佛</persName>性者即觉性也。但自觉觉他。觉 <lb ed="X" n="0009a04"/><lb ed="R110" n="0822b04"/>知明了。则名解脱。故知一切诸善以觉为根。因其觉 <lb ed="X" n="0009a05"/><lb ed="R110" n="0822b05"/>根。遂能显现诸功德树涅槃之果德。因此而成。如是 <lb ed="X" n="0009a06"/><lb ed="R110" n="0822b06"/>观心。可名为了。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0009a07"/><lb ed="R110" n="0822b07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0009a0701">问。上说真如<persName>佛</persName>性一切功德因觉为根。未审无明之 <lb ed="X" n="0009a08"/><lb ed="R110" n="0822b08"/>心。以何为根。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0009a0806" cb:place="inline">答。无明之心。虽有八万四千烦恼情欲。 <lb ed="X" n="0009a09"/><lb ed="R110" n="0822b09"/>及恒河沙众恶。皆因三毒。以为根本。其三毒者。贪嗔 <lb ed="X" n="0009a10"/><lb ed="R110" n="0822b10"/>痴是也。此三毒心。自能具足一切诸恶。犹如大树。根 <lb ed="X" n="0009a11"/><lb ed="R110" n="0822b11"/>虽是一。所生枝葉其数无边。彼三毒根。一一根中。生 <lb ed="X" n="0009a12"/><lb ed="R110" n="0822b12"/>诸恶业。百千万亿。倍过于前。不可为喩。如是三毒心。 <lb ed="X" n="0009a13"/><lb ed="R110" n="0822b13"/>于本体中。应现六根。亦名六贼。即六识也。由此六识。 <lb ed="X" n="0009a14"/><lb ed="R110" n="0822b14"/>出入诸根。贪著万境。能成恶业。障真如体。故名六贼。 <lb ed="X" n="0009a15"/><lb ed="R110" n="0822b15"/>一切众生由此三毒六贼。惑乱身心。沉没生死。轮迴 <lb ed="X" n="0009a16"/><lb ed="R110" n="0822b16"/>六趣。受诸苦恼。犹如江河。因小泉源。洎流不绝。乃能 <lb ed="X" n="0009a17"/><lb ed="R110" n="0822b17"/>瀰漫。波涛万里。若复有人断其本源。即众流皆息。求 <lb ed="X" n="0009a18"/><lb ed="R110" n="0822b18"/>解脱者。能转三毒。为三聚净戒。转六贼为六波罗蜜。 <lb ed="X" n="0009a19"/><lb ed="R110" n="0823a01"/>自然永離一切诸苦。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0009a20"/><lb ed="R110" n="0823a02"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0009a2001">问。六趣三界廣大无边。若唯观心。何由免无穷之苦。</p></sp> <lb ed="X" n="0009a21"/><lb ed="R110" n="0823a03"/><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0009a2101">答。三界业报。唯心所生。本若无心。于三界中。即出三 <lb ed="X" n="0009a22"/><lb ed="R110" n="0823a04"/>界。其三界者。即三毒也。贪为欲界。嗔为色界。痴为无 <lb ed="X" n="0009a23"/><lb ed="R110" n="0823a05"/>色界。故名三界。由此三毒。造业轻重。受报不同。分归 <lb ed="X" n="0009a24"/><lb ed="R110" n="0823a06"/>六处。故名六趣。</p></sp></cb:dialog> <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0009b" n="0009b"/> <lb ed="X" n="0009b01"/><lb ed="R110" n="0823a07"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0009b0101">问。云何轻重分之为六。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0009b0110" cb:place="inline">答。众生不了正因。迷心修善。 <lb ed="X" n="0009b02"/><lb ed="R110" n="0823a08"/>未免三界。生三轻趣。云何三轻趣。所谓迷修十善。妄 <lb ed="X" n="0009b03"/><lb ed="R110" n="0823a09"/>求快乐。未免贪界。生于天趣。迷持五戒。妄起爱憎。未 <lb ed="X" n="0009b04"/><lb ed="R110" n="0823a10"/>免嗔界。生于人趣。迷执有为。信邪求福。未免痴界。生 <lb ed="X" n="0009b05"/><lb ed="R110" n="0823a11"/>阿修罗趣。如是三类。名三轻趣。云何三重。所谓纵三 <lb ed="X" n="0009b06"/><lb ed="R110" n="0823a12"/>毒心。唯造恶业。堕三重趣。若贪业重者。堕饿鬼趣。嗔 <lb ed="X" n="0009b07"/><lb ed="R110" n="0823a13"/>业重者。堕地狱趣。痴业重者。堕畜牲趣。如是<anchor xml:id="nkr_note_add_0009b0701" n="0009b0701"/><anchor xml:id="beg0009b0701" n="0009b0701"/>三<anchor xml:id="end0009b0701"/>重。通 <lb ed="X" n="0009b08"/><lb ed="R110" n="0823a14"/>前三轻。遂成六趣。故知一切苦业。由自心生。但能摄 <lb ed="X" n="0009b09"/><lb ed="R110" n="0823a15"/>心。離诸邪恶三界六趣轮迴之苦。自然消灭離苦。即 <lb ed="X" n="0009b10"/><lb ed="R110" n="0823a16"/>得解脱。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0009b11"/><lb ed="R110" n="0823a17"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0009b1101">问。如<persName>佛</persName>所说。我于三大阿僧祇劫。无量勤苦。方成<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0009b12"/><lb ed="R110" n="0823a18"/>道。云何今说。唯只观心制三毒。即名解脱。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0009b1217" cb:place="inline">答。<persName>佛</persName>所说 <lb ed="X" n="0009b13"/><lb ed="R110" n="0823b01"/>言。无虚妄也。阿僧祇劫者。即三毒心也。胡言阿僧祇。 <lb ed="X" n="0009b14"/><lb ed="R110" n="0823b02"/>汉名不可数。此三毒心。于中有恒沙恶念。于一一念 <lb ed="X" n="0009b15"/><lb ed="R110" n="0823b03"/>中。皆为一劫。如是恒沙不可数也。故言三大阿僧祇。 <lb ed="X" n="0009b16"/><lb ed="R110" n="0823b04"/>真如之性。既被三毒之所覆盖。若不超彼三大恒沙 <lb ed="X" n="0009b17"/><lb ed="R110" n="0823b05"/>毒恶之心。云何名为解脱。今若能转贪嗔痴等三毒 <lb ed="X" n="0009b18"/><lb ed="R110" n="0823b06"/>心。为三解脱。是则名为得度三大阿僧祇劫。末世众 <lb ed="X" n="0009b19"/><lb ed="R110" n="0823b07"/>生。愚痴钝根。不解<persName>如来</persName>三大阿僧祇秘密之说。遂言 <lb ed="X" n="0009b20"/><lb ed="R110" n="0823b08"/>成<persName>佛</persName>尘劫未期。岂不疑误行人退菩提道。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0009b21"/><lb ed="R110" n="0823b09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0009b2101">问。菩萨摩诃萨由持三聚净戒。行六波罗蜜。方成<persName>佛</persName> <lb ed="X" n="0009b22"/><lb ed="R110" n="0823b10"/>道。今令学者唯只观心。不修戒行。云何成<persName>佛</persName>。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0009b2218" cb:place="inline">答。三聚 <lb ed="X" n="0009b23"/><lb ed="R110" n="0823b11"/>净戒者。即制三毒心也。制三毒成无量善聚。聚者会 <lb ed="X" n="0009b24"/><lb ed="R110" n="0823b12"/>也。无量善法普会于心。故名三聚净戒。六波罗蜜者。 <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0009c" n="0009c"/> <lb ed="X" n="0009c01"/><lb ed="R110" n="0823b13"/>即净六根也。胡名波罗蜜。汉名达彼岸。以六根淸净。 <lb ed="X" n="0009c02"/><lb ed="R110" n="0823b14"/>不染六尘。即是度烦恼河。至菩提岸。故名六波罗蜜。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0009c03"/><lb ed="R110" n="0823b15"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0009c0301">问。如经所说。三聚净戒者。誓断一切恶。誓修一切善。 <lb ed="X" n="0009c04"/><lb ed="R110" n="0823b16"/>誓度一切众生。今者唯言制三毒心。岂不文義有乖 <lb ed="X" n="0009c05"/><lb ed="R110" n="0823b17"/>也。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0009c0502" cb:place="inline">答。<persName>佛</persName>所说是真实语。菩萨摩诃萨于过去因中修 <lb ed="X" n="0009c06"/><lb ed="R110" n="0823b18"/>行时。为对三毒。发三誓愿。持一切净戒。对于贪毒。誓 <lb ed="X" n="0009c07"/><lb ed="R110" n="0824a01"/>断一切恶。常修一切善。对于嗔毒。誓度一切众生。故 <lb ed="X" n="0009c08"/><lb ed="R110" n="0824a02"/>常修慧。对于痴毒。由持如是戒定慧等三种净法。故 <lb ed="X" n="0009c09"/><lb ed="R110" n="0824a03"/>能超彼三毒成<persName>佛</persName>道也。诸恶消灭名为断。以能持三 <lb ed="X" n="0009c10"/><lb ed="R110" n="0824a04"/>聚净戒。则诸善具足。名之为修。以能断恶修善。则万 <lb ed="X" n="0009c11"/><lb ed="R110" n="0824a05"/>行成就。自它俱利。普济群生。故名解脱。则知所修戒 <lb ed="X" n="0009c12"/><lb ed="R110" n="0824a06"/>行不離于心。若自心淸净。则一切<persName>佛</persName>土皆悉淸净。故 <lb ed="X" n="0009c13"/><lb ed="R110" n="0824a07"/>经云。心垢则众生垢。心净则众生净。欲得<persName>佛</persName>土。当净 <lb ed="X" n="0009c14"/><lb ed="R110" n="0824a08"/>其心。随其心净。则<persName>佛</persName>土净也。三聚净戒自然成就。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0009c15"/><lb ed="R110" n="0824a09"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0009c1501">问。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0009001" n="0009001"/>矣。如经所说。六波罗蜜者。亦名六度。所谓佈施持 <lb ed="X" n="0009c16"/><lb ed="R110" n="0824a10"/>戒忍辱精进禅定智慧。今言六根淸净。名波罗蜜者。 <lb ed="X" n="0009c17"/><lb ed="R110" n="0824a11"/>若为通会。又六度者。其義如何。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0009c1713" cb:place="inline">答。欲修六度。当净六 <lb ed="X" n="0009c18"/><lb ed="R110" n="0824a12"/>根。先降六贼。能捨眼贼。離诸色境。名为佈施。能禁耳 <lb ed="X" n="0009c19"/><lb ed="R110" n="0824a13"/>贼。于彼声尘。不令纵逸。名为持戒。能伏鼻贼。等诸香 <lb ed="X" n="0009c20"/><lb ed="R110" n="0824a14"/><anchor xml:id="nkr_note_orig_0009002" n="0009002"/>具。自在调柔。名为忍辱。能制口贼。不贪诸味。赞咏讲 <lb ed="X" n="0009c21"/><lb ed="R110" n="0824a15"/>说。名为精进。能降身贼。于诸触欲。湛然不动。名为禅 <lb ed="X" n="0009c22"/><lb ed="R110" n="0824a16"/>定。能调意贼。不顺无明。常修觉慧。名为智慧。六度者 <lb ed="X" n="0009c23"/><lb ed="R110" n="0824a17"/>运也。六波罗蜜。喩若船筏。能运众生。达于彼岸。故名 <lb ed="X" n="0009c24"/><lb ed="R110" n="0824a18"/>六度。</p></sp></cb:dialog> <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0010a" n="0010a"/> <lb ed="X" n="0010a01"/><lb ed="R110" n="0824b01"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0010a0101">问。经云。释迦<persName>如来</persName>。为菩萨时。曾饮三斗六升乳糜。方 <lb ed="X" n="0010a02"/><lb ed="R110" n="0824b02"/>成<persName>佛</persName>道。先因饮乳。後证<persName>佛</persName>果。岂唯观心得解脱也。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0010a0220" cb:place="inline">答。 <lb ed="X" n="0010a03"/><lb ed="R110" n="0824b03"/>成<persName>佛</persName>如此。言无虚妄也。必因食乳。然始成<persName>佛</persName>。言食乳 <lb ed="X" n="0010a04"/><lb ed="R110" n="0824b04"/>者。有二种。<persName>佛</persName>所食者。非是世间不净之乳。乃是淸净 <lb ed="X" n="0010a05"/><lb ed="R110" n="0824b05"/>法乳。三斗者。三聚净戒。六升者。六波罗蜜。成<persName>佛</persName>道时。 <lb ed="X" n="0010a06"/><lb ed="R110" n="0824b06"/>由食如是淸净法乳。方证<persName>佛</persName>果。若言<persName>如来</persName>食于世间 <lb ed="X" n="0010a07"/><lb ed="R110" n="0824b07"/>和合不净牛膻腥乳。岂不谤误之甚。真如者。自是金 <lb ed="X" n="0010a08"/><lb ed="R110" n="0824b08"/>刚不壞。无漏法身。永離世间一切诸苦。岂须如是不 <lb ed="X" n="0010a09"/><lb ed="R110" n="0824b09"/>净之乳。以充饥渴。经所说。其牛不在高原。不在下湿。 <lb ed="X" n="0010a10"/><lb ed="R110" n="0824b10"/>不食穀麦糠麸。不与<anchor xml:id="nkr_note_orig_0010001" n="0010001"/><g ref="#CB01132">牸</g>。牛同群。其牛身作紫磨金色。 <lb ed="X" n="0010a11"/><lb ed="R110" n="0824b11"/>言牛者。毘<name role="" type="person">卢舍那<persName>佛</persName></name>也。以大慈悲。怜愍一切。故于淸 <lb ed="X" n="0010a12"/><lb ed="R110" n="0824b12"/>净法体中。出如是三聚净戒六波罗蜜微妙法乳。养 <lb ed="X" n="0010a13"/><lb ed="R110" n="0824b13"/>育一切求解脱者。如是真净之牛。淸净之乳。非但如 <lb ed="X" n="0010a14"/><lb ed="R110" n="0824b14"/>来饮之成道。一切众生若能饮者。皆得阿耨多罗三 <lb ed="X" n="0010a15"/><lb ed="R110" n="0824b15"/>藐三菩提。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0010a16"/><lb ed="R110" n="0824b16"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0010a1601">问。经中所说。<persName>佛</persName>令众生。修造伽蓝。铸写形像。烧香散 <lb ed="X" n="0010a17"/><lb ed="R110" n="0824b17"/>花燃灯。昼夜六时。绕塔行道。持斋礼拜。种种功德。皆 <lb ed="X" n="0010a18"/><lb ed="R110" n="0824b18"/>成<persName>佛</persName>道。若唯观心。总摄诸行。说如是事。应虚空也。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0010a1820" cb:place="inline">答。 <lb ed="X" n="0010a19"/><lb ed="R110" n="0825a01"/><persName>佛</persName>所说经。有无量方便。以一切众生钝根狭劣。不悟 <lb ed="X" n="0010a20"/><lb ed="R110" n="0825a02"/>甚深之義。所以假有为喩无为。若复不修内行。唯只 <lb ed="X" n="0010a21"/><lb ed="R110" n="0825a03"/>外求。希望获福。无有是处。言伽蓝者。<anchor xml:id="nkr_note_orig_0010002" n="0010002"/>两。国梵语。此土 <lb ed="X" n="0010a22"/><lb ed="R110" n="0825a04"/>翻为淸净地也。若永除三毒。常净六根。身心湛然。内 <lb ed="X" n="0010a23"/><lb ed="R110" n="0825a05"/>外淸净。是名修伽蓝。铸写形像者。即是一切众生求 <lb ed="X" n="0010a24"/><lb ed="R110" n="0825a06"/><persName>佛</persName>道也。所为修诸觉行。彷像<persName>如来</persName>真容妙相。岂遣铸 <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0010b" n="0010b"/> <lb ed="X" n="0010b01"/><lb ed="R110" n="0825a07"/>写金铜之所作也。是故求解脱者。以身为炉。以法为 <lb ed="X" n="0010b02"/><lb ed="R110" n="0825a08"/>火。以智慧为巧匠。三聚净戒六波罗蜜以为模样。镕 <lb ed="X" n="0010b03"/><lb ed="R110" n="0825a09"/>炼身中真如<persName>佛</persName>性。遍入一切戒律模中。如<anchor xml:id="nkr_note_orig_0010003" n="0010003"/>敬。奉行。一 <lb ed="X" n="0010b04"/><lb ed="R110" n="0825a10"/>无漏缺。自然成就真容之像。所谓究竟常住微妙色 <lb ed="X" n="0010b05"/><lb ed="R110" n="0825a11"/>身。非是有为败壞之法。若人求道。不解如是铸写真 <lb ed="X" n="0010b06"/><lb ed="R110" n="0825a12"/>容。凭何辄言功德。烧香者。亦非世间有相之香。乃是 <lb ed="X" n="0010b07"/><lb ed="R110" n="0825a13"/>无为正法之香也。熏诸臭秽无明恶业。悉令消灭。其 <lb ed="X" n="0010b08"/><lb ed="R110" n="0825a14"/>正法香者。有其五种。一者戒香。所谓能断诸恶。能修 <lb ed="X" n="0010b09"/><lb ed="R110" n="0825a15"/>诸善。二者定香。所谓深信大乘。心无退转。三<anchor xml:id="nkr_note_orig_0010004" n="0010004"/>有。慧香。 <lb ed="X" n="0010b10"/><lb ed="R110" n="0825a16"/>所谓常于身心。内自观察。四者解脱香。所谓能断一 <lb ed="X" n="0010b11"/><lb ed="R110" n="0825a17"/>切无明结缚。五者解脱知见香。所谓观照常明。通达 <lb ed="X" n="0010b12"/><lb ed="R110" n="0825a18"/>无碍。如是五种香。名为最上之香。世间无比。<persName>佛</persName>在世 <lb ed="X" n="0010b13"/><lb ed="R110" n="0825b01"/>日。令诸弟子。以智慧火。烧如是无價珍香。供养十方 <lb ed="X" n="0010b14"/><lb ed="R110" n="0825b02"/>诸<persName>佛</persName>。今时众生不解<persName>如来</persName>真实之義。唯将外火。烧世 <lb ed="X" n="0010b15"/><lb ed="R110" n="0825b03"/>间沉檀。薰陆质碍之香。希望福报。云何得。散花者。義 <lb ed="X" n="0010b16"/><lb ed="R110" n="0825b04"/>亦如是。所谓<anchor xml:id="nkr_note_orig_0010005" n="0010005"/>岂。说正法。诸功德花。饶益有情。散沾一 <lb ed="X" n="0010b17"/><lb ed="R110" n="0825b05"/>切。于真如性。普施莊严。此功德花。<persName>佛</persName>所赞歎。究竟常 <lb ed="X" n="0010b18"/><lb ed="R110" n="0825b06"/>住。无凋落期。若复有人。散如是花。获福无量。若言如 <lb ed="X" n="0010b19"/><lb ed="R110" n="0825b07"/>来令众生。剪截缯綵。伤损草木。以为散花。无有是处。 <lb ed="X" n="0010b20"/><lb ed="R110" n="0825b08"/>所以者何。持净戒者。于诸天地森罗万象。不令触犯。 <lb ed="X" n="0010b21"/><lb ed="R110" n="0825b09"/>误犯者犹获大罪。况复今者故毁净戒。伤万物。求于 <lb ed="X" n="0010b22"/><lb ed="R110" n="0825b10"/>福报。欲益返损。岂有是乎。又长明灯者。即正觉心也。 <lb ed="X" n="0010b23"/><lb ed="R110" n="0825b11"/>以觉明了。喩之为灯。是故一切求解脱者。以身为灯 <lb ed="X" n="0010b24"/><lb ed="R110" n="0825b12"/>台。心为灯炷。增诸戒行。以为添油。智慧明达。喩如灯 <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0010c" n="0010c"/> <lb ed="X" n="0010c01"/><lb ed="R110" n="0825b13"/>火。常燃如是真正觉灯。照破一切无明痴暗。能以此 <lb ed="X" n="0010c02"/><lb ed="R110" n="0825b14"/>法。转相开示。即是一灯。燃百千灯。以灯续然。燃灯无 <lb ed="X" n="0010c03"/><lb ed="R110" n="0825b15"/>尽。故号长明。过去有<persName>佛</persName>。名曰燃灯。義亦如是。愚痴众 <lb ed="X" n="0010c04"/><lb ed="R110" n="0825b16"/>生。不会<persName>如来</persName>方便之说。专行虚妄。执著有为。遂燃世 <lb ed="X" n="0010c05"/><lb ed="R110" n="0825b17"/>间酥油之灯。以照空室。乃称依教。岂不谬乎。所以者 <lb ed="X" n="0010c06"/><lb ed="R110" n="0825b18"/>何。<persName>佛</persName>放眉间一毫相光。上能照万八千世界。岂假如 <lb ed="X" n="0010c07"/><lb ed="R110" n="0826a01"/>是酥油之灯。以为利益。审察斯理。应不然乎。又六时 <lb ed="X" n="0010c08"/><lb ed="R110" n="0826a02"/>行道者。所谓六根之中。于一切时。常行<persName>佛</persName>道。修诸觉 <lb ed="X" n="0010c09"/><lb ed="R110" n="0826a03"/>行。调伏六根。长时不捨。名为六时。绕塔行道者。塔是 <lb ed="X" n="0010c10"/><lb ed="R110" n="0826a04"/>身心也。当令觉慧巡绕身心。念念不停。名为绕塔。过 <lb ed="X" n="0010c11"/><lb ed="R110" n="0826a05"/>去诸圣皆行此道。得至涅槃。今时世人不会此理。曾 <lb ed="X" n="0010c12"/><lb ed="R110" n="0826a06"/>不内行。唯执外求。将质碍身。绕世间塔。日夜走骤。徒 <lb ed="X" n="0010c13"/><lb ed="R110" n="0826a07"/>自疲劳。而于真性。一无利益。又持斋者。当须会意不 <lb ed="X" n="0010c14"/><lb ed="R110" n="0826a08"/>达斯理。徒尔虚切。斋者齐也。所谓斋正身心。不令散 <lb ed="X" n="0010c15"/><lb ed="R110" n="0826a09"/>乱。持者护也。所谓于诸戒行。如法护持。必须外禁六 <lb ed="X" n="0010c16"/><lb ed="R110" n="0826a10"/>情。内制三毒。勤觉察。净身心。了如是義。名为持斋。又 <lb ed="X" n="0010c17"/><lb ed="R110" n="0826a11"/>持斋者。食有五种。一者法喜食。所谓依持正法。欢喜 <lb ed="X" n="0010c18"/><lb ed="R110" n="0826a12"/>奉行。二者禅悦食。所为内外澄寂。身心悦乐。三者念 <lb ed="X" n="0010c19"/><lb ed="R110" n="0826a13"/>食。所谓常念诸<persName>佛</persName>。心口相应。四者愿食。所谓行住坐 <lb ed="X" n="0010c20"/><lb ed="R110" n="0826a14"/>卧。常求善愿。五者解脱食。所谓心常淸净。不染俗尘。 <lb ed="X" n="0010c21"/><lb ed="R110" n="0826a15"/>此五种食。名为斋食。若复有人。不食如是五种净食。 <lb ed="X" n="0010c22"/><lb ed="R110" n="0826a16"/>自言持斋。无有是处。唯断于无明之食。若辄触者。名 <lb ed="X" n="0010c23"/><lb ed="R110" n="0826a17"/>为破斋。若有破。云何获福。世有迷人。不悟斯理。身心 <lb ed="X" n="0010c24"/><lb ed="R110" n="0826a18"/>放逸诸恶。皆为贪欲恣情。不生惭愧。唯断外食。自为 <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0011a" n="0011a"/> <lb ed="X" n="0011a01"/><lb ed="R110" n="0826b01"/>持斋。必无是事。又礼拜者。当如是法也。必须理体内 <lb ed="X" n="0011a02"/><lb ed="R110" n="0826b02"/>明。事随权变。理有行藏。会如是義。乃名依法。夫礼者 <lb ed="X" n="0011a03"/><lb ed="R110" n="0826b03"/>敬也。拜者伏也。所谓恭敬真性。屈伏无明。名为礼拜。 <lb ed="X" n="0011a04"/><lb ed="R110" n="0826b04"/>若能恶情永灭。善念恒存。虽不现相。名为礼拜。其相 <lb ed="X" n="0011a05"/><lb ed="R110" n="0826b05"/>即法相也。<persName>世尊</persName>欲令世俗表谦下心。亦为礼拜。故须 <lb ed="X" n="0011a06"/><lb ed="R110" n="0826b06"/>屈伏外身。示内恭敬。擧外明内。性相相应。若复不行 <lb ed="X" n="0011a07"/><lb ed="R110" n="0826b07"/>理法。唯执外求内。则放纵嗔痴。常为恶业。外即空劳 <lb ed="X" n="0011a08"/><lb ed="R110" n="0826b08"/>身相。诈现威仪。无惭于圣。徒诳于凡。不免轮迴。岂成 <lb ed="X" n="0011a09"/><lb ed="R110" n="0826b09"/>功德。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0011a10"/><lb ed="R110" n="0826b10"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0011a1001">问。如温室经说。洗浴众僧。获福无量。此则凭于事法。 <lb ed="X" n="0011a11"/><lb ed="R110" n="0826b11"/>功德始成。若为观心可相应否。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0011a1113" cb:place="inline">答。洗浴众僧者。非洗 <lb ed="X" n="0011a12"/><lb ed="R110" n="0826b12"/>世间有为事也。<persName>世尊</persName><anchor xml:id="nkr_note_orig_0011001" n="0011001"/>尝。尔为诸弟子。说温室经。欲令 <lb ed="X" n="0011a13"/><lb ed="R110" n="0826b13"/>受持洗浴之法。故假世事。比喩真宗。隐说七事供养 <lb ed="X" n="0011a14"/><lb ed="R110" n="0826b14"/>功德。其七事云何。一者净水。二者烧火。三者澡豆。四 <lb ed="X" n="0011a15"/><lb ed="R110" n="0826b15"/>者杨枝。五者净<g ref="#CB01926">灰</g>。六者苏<g ref="#CB05368">䐧</g>。七者内衣。与此七法。喩 <lb ed="X" n="0011a16"/><lb ed="R110" n="0826b16"/>于七事。一切众生由此七法。沐浴莊严。能除毒心无 <lb ed="X" n="0011a17"/><lb ed="R110" n="0826b17"/>明垢秽。其七法者。一者谓净戒。洗荡<anchor xml:id="nkr_note_add_0011a1701" n="0011a1701"/><anchor xml:id="beg0011a1701" n="0011a1701"/>僭<anchor xml:id="end0011a1701"/>非。犹如净水 <lb ed="X" n="0011a18"/><lb ed="R110" n="0826b18"/>濯诸尘垢。二者智慧。观察内外。犹如燃火能温净水。 <lb ed="X" n="0011a19"/><lb ed="R110" n="0827a01"/>三者分别。简弃诸恶。犹如澡豆能净垢腻。四者真实。 <lb ed="X" n="0011a20"/><lb ed="R110" n="0827a02"/>断诸妄想。如嚼杨枝。能净口气。五者正信。决定无疑。 <lb ed="X" n="0011a21"/><lb ed="R110" n="0827a03"/>犹如净<g ref="#CB01926">灰</g>摩身。能辟诸风。六者谓柔和忍辱。犹如苏 <lb ed="X" n="0011a22"/><lb ed="R110" n="0827a04"/><g ref="#CB05368">䐧</g>。通润皮肤。七者谓惭愧。悔诸恶业。犹如内衣遮醜 <lb ed="X" n="0011a23"/><lb ed="R110" n="0827a05"/>形体。如上七法。是经中秘密之義。<persName>如来</persName>当尔为诸大 <lb ed="X" n="0011a24"/><lb ed="R110" n="0827a06"/>乘利根者说。非为小智下劣凡夫。所以今人无能解 <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0011b" n="0011b"/> <lb ed="X" n="0011b01"/><lb ed="R110" n="0827a07"/>悟。其温室者。即身是也。所以燃智慧火。温净戒汤。沐 <lb ed="X" n="0011b02"/><lb ed="R110" n="0827a08"/>浴身中。真如<persName>佛</persName>性。受持七法。以自莊严。当尔比丘聪 <lb ed="X" n="0011b03"/><lb ed="R110" n="0827a09"/>明上智。皆悟圣意。如说修行。功德成就。俱登圣果。今 <lb ed="X" n="0011b04"/><lb ed="R110" n="0827a10"/>时众生莫测其事。将世间水。洗质碍身。自谓依经。岂 <lb ed="X" n="0011b05"/><lb ed="R110" n="0827a11"/>非误也。且真如<persName>佛</persName>性。非是凡形。烦恼尘垢。本来无相。 <lb ed="X" n="0011b06"/><lb ed="R110" n="0827a12"/>岂可将质碍水。洗无为身。事不相应。云何悟道。若欲 <lb ed="X" n="0011b07"/><lb ed="R110" n="0827a13"/>身得净者。当观此身。本因贪欲不净所生。臭秽騈阗。 <lb ed="X" n="0011b08"/><lb ed="R110" n="0827a14"/>内外充满。若也洗此身求于净者。犹如堑堑尽方净。 <lb ed="X" n="0011b09"/><lb ed="R110" n="0827a15"/>以此验之。明知洗外非<persName>佛</persName>说也。</p></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0011b10"/><lb ed="R110" n="0827a16"/><cb:dialog type="qa"><sp cb:type="question"><p xml:id="pX63p0011b1001">问。经说言至心念<persName>佛</persName>。必得往生西方净土。以此一门。 <lb ed="X" n="0011b11"/><lb ed="R110" n="0827a17"/>即应成<persName>佛</persName>。何假观心。求于解脱。</p></sp><sp cb:type="answer"><p xml:id="pX63p0011b1113" cb:place="inline">答。夫念<persName>佛</persName>者。当须正 <lb ed="X" n="0011b12"/><lb ed="R110" n="0827a18"/>念。了義为正。不了義为邪。正念必得往生。邪念云何 <lb ed="X" n="0011b13"/><lb ed="R110" n="0827b01"/>达彼。<persName>佛</persName>者觉也。所谓觉察身心。勿令起恶。念者忆也。 <lb ed="X" n="0011b14"/><lb ed="R110" n="0827b02"/>所谓忆持。戒行不忘。精进勤了。如是義名为念。故知 <lb ed="X" n="0011b15"/><lb ed="R110" n="0827b03"/>念在于心。不在于言。因筌求鱼。得鱼忘筌。因言求意。 <lb ed="X" n="0011b16"/><lb ed="R110" n="0827b04"/>得意忘言。既称念<persName>佛</persName>之名。须知念<persName>佛</persName>之道。若心无实。 <lb ed="X" n="0011b17"/><lb ed="R110" n="0827b05"/>口诵空名。三毒内臻。人我塡臆。将无明心不见<persName>佛</persName>。徒 <lb ed="X" n="0011b18"/><lb ed="R110" n="0827b06"/>尔费功。且如诵之与念。義理悬殊。在口曰诵。在心曰 <lb ed="X" n="0011b19"/><lb ed="R110" n="0827b07"/>念。故知念从心起。名为觉行之门。诵在口中。即是音 <lb ed="X" n="0011b20"/><lb ed="R110" n="0827b08"/>声之相。执相求理。终无是处。故知过去诸圣所修。皆 <lb ed="X" n="0011b21"/><lb ed="R110" n="0827b09"/>非外说。唯只推心。即心是众善之源。即心为万德之 <lb ed="X" n="0011b22"/><lb ed="R110" n="0827b10"/>主。涅槃常乐。由息心生。三界轮迴。亦从心起。心是一 <lb ed="X" n="0011b23"/><lb ed="R110" n="0827b11"/>世之门户。心是解脱之关津。知门户<anchor xml:id="nkr_note_orig_0011002" n="0011002"/>心。岂虑难成。知 <lb ed="X" n="0011b24"/><lb ed="R110" n="0827b12"/>关津者何忧不达。窃见今时浅识。唯知事相为功。廣 <pb ed="X" xml:id="X63.1220.0011c" n="0011c"/> <lb ed="X" n="0011c01"/><lb ed="R110" n="0827b13"/>费财宝。多伤水陆。妄营像塔。虚促人夫。积木叠泥。图 <lb ed="X" n="0011c02"/><lb ed="R110" n="0827b14"/>靑<g ref="#CB15148">画</g><anchor xml:id="nkr_note_orig_0011003" n="0011003"/>缘。倾心尽力。损<anchor xml:id="nkr_note_add_0011c0201" n="0011c0201"/><anchor xml:id="beg0011c0201" n="0011c0201"/>己<anchor xml:id="end0011c0201"/>迷它。未解惭愧。何曾觉泥。见 <lb ed="X" n="0011c03"/><lb ed="R110" n="0827b15"/>有为则勤勤爱著。说无相则兀兀如迷。且贪现世之 <lb ed="X" n="0011c04"/><lb ed="R110" n="0827b16"/>小慈。岂觉当来之大苦。此之修学。徒自疲劳。背正归 <lb ed="X" n="0011c05"/><lb ed="R110" n="0827b17"/>邪。诳言获福。但能摄心内照。觉观外明。绝三毒永使 <lb ed="X" n="0011c06"/><lb ed="R110" n="0827b18"/>消亡。<g ref="#CB16205">闭</g>六贼不令侵扰。自然恒沙功德。种种莊严。无 <lb ed="X" n="0011c07"/><lb ed="R110" n="0828a01"/>数法门。一一成就。超凡证圣。目击非遥。悟在须臾。何 <lb ed="X" n="0011c08"/><lb ed="R110" n="0828a02"/>烦皓首。真门幽秘。寧可具陈。略述观心。详其少分。而 <lb ed="X" n="0011c09"/><lb ed="R110" n="0828a03"/>说偈言。</p> <lb ed="X" n="0011c10"/><lb ed="R110" n="0828a04"/><lg type="regular" xml:id="lgX63p0011c1001"><l>我本求心心自持</l><l>求心不得待心知</l> <lb ed="X" n="0011c11"/><lb ed="R110" n="0828a05"/><l><persName>佛</persName>性不从心外得</l><l>心生便是罪生时</l> <lb ed="X" n="0011c12"/><lb ed="R110" n="0828a06"/><l>我本求心不求<persName>佛</persName></l><l>了知三界空无物</l> <lb ed="X" n="0011c13"/><lb ed="R110" n="0828a07"/><l>若欲求<persName>佛</persName>但求心</l><l>只这心心心是<persName>佛</persName></l></lg></sp></cb:dialog> <lb ed="X" n="0011c14"/><lb ed="R110" n="0828a08"/> <lb ed="X" n="0011c15"/><lb ed="R110" n="0828a09"/><cb:juan fun="close" n="1"><cb:jhead>达摩大师破相论</cb:jhead></cb:juan></cb:div> </body> <back> <cb:div type="apparatus"> <head>挍注</head> <p> <app from="#beg0009b0701" to="#end0009b0701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3" cb:provider="Fortune Wealth (2018-08-18)">三<note type="cf1">T48n2009_p0367b15</note></lem><rdg wit="#wit.orig">二</rdg></app> <app from="#beg0011a1701" to="#end0011a1701"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">僭</lem><rdg wit="#wit.orig">僭</rdg></app> <app from="#beg0011c0201" to="#end0011c0201"><lem wit="#wit.cbeta" resp="#resp3">己</lem><rdg wit="#wit.orig">已</rdg></app> </p> </cb:div> <cb:div type="xuzang-notes"> <head>卍续藏 挍注</head> <p> <note n="0009001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0009001">矣字更勘</note> <note n="0009002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0009002">具疑臭</note> <note n="0010001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0010001"><g ref="#CB01132">牸</g>疑牸</note> <note n="0010002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0010002">两疑西</note> <note n="0010003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0010003">敬疑教</note> <note n="0010004" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0010004">有疑者</note> <note n="0010005" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0010005">岂疑常</note> <note n="0011001" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0011001">尝疑当</note> <note n="0011002" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0011002">心疑者</note> <note n="0011003" resp="#resp4" place="foot text" type="orig" target="#nkr_note_orig_0011003">缘疑绿</note> </p> </cb:div> <cb:div type="add-notes"> <head>新增挍注</head> <p> <note n="0009b0701" resp="#resp2" type="add" cb:note_key="X63.0009b07.18" target="#nkr_note_add_0009b0701">三【CB】，二【卍续】</note> <note n="0011a1701" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0011a1701">僭【CB】，僭【卍续】</note> <note n="0011c0201" resp="#resp2" type="add" target="#nkr_note_add_0011c0201">己【CB】，已【卍续】</note> </p> </cb:div> </back></text></TEI>